حضرت معصومه(س) قسمت دوم

ماجرای ورود حضرت در دو روایت دیگر
امام موسی کاظم(ع) وقتی که زندانی شد به فرزندش امام رضا(ع) وصیت کرد تا سرپرستی دخترانش را به عهده بگیرد و به آنها سفارش کرد در همه‌ی امور از برادرشان حضرت رضا(ع) اطاعت کنند. حضرت معصومه(س) هنگام شهادت پدر که در سال 183 هجری قمری رخ داد، ده سال داشت و بیشتر دوران کودکیش را با روزگار تلخ فراق پدر گذراند. حضرت معصومه(س) در پناه برادرش زندگی می‌کرد، زیرا پدرش در زندان بود. هنگامی که یگانه برادر و پناهگاهش از روی اکراه به خراسان آمد، یک سال در مدینه به دور از برادر زندگی کرد ولی سرانجام کاسه‌ی صبرش لبریز شد و تصمیم گرفت به خاطر دیدار برادر سفر دور و دراز بین مدینه و خراسان را بپیماید. 
سرانجام همراه کاروانی از بستگانش مدینه را به قصد خراسان ترک کرد ولی در ساوه بیمار گردید. بعضی علت بیماری آن حضرت را چنین نوشته‌اند: مردم ساوه در آن روزها از دشمنان سرسخت خاندان نبوت بودند، از این رو وقتی کاروان حضرت معصومه(س) و همراهانش به ساوه رسیدند، به آن حمله کردند و جنگ سختی در گرفت، برادران و برادر زادگان آن حضرت در این جنگ شهید شدند. حضرت معصومه(س) وقتی بدن‌های پاره پاره‌ی آنها را دید که بیست و سه تن بودند، به شدت غمگین شد و بر اثر آن بیمار گردید، سپس روانه‌ی قم شد و در قم بیماری او ادامه داشت تا اینکه پس از 17 روز رحلت کرد. 
در روایت دیگر آمده است: هارون بن موسی بن جعفر(ع) همراه بیست و دو نفر از بستگانش که یک از آنها خواهرش ـ حضرت معصومه(س) ـ بود، در کاروانی وارد ساوه شدند. دشمنان اهل بیت(ع) به هارون که در حال غذا خوردن بود حمله کردند و او را به شهادت رساندن و افراد دیگر کاروان را مجروح یا متواری کردند. نقل شده است که در غذای حضرت معصومه(س) زهر ریختند و آن بانوی گرامی مسموم گشت و بستری شد و طولی نکشید که در قم به شهادت رسید.


چگونگی دفن حضرت معصومه(س)
زمینی که آستانه‌ی حضرت معصومه(س) در آن واقع است بابلان نام داشته و این زمین پیش از آنکه مرقد مطهر آن حضرت شود، بنایی نداشته و فقط ملکی از املاک موسی‌بن خزرج بوده است. این زمین را موسی بن خزرج که مهماندار حضرت معصومه(س) بود برای دفن آن حضرت معین کرد. فرزندان سعد در این زمین سردابی حفر کردند تا آن را مقبره‌ی حضرت معصومه(س) قرار دهند. پس از آنکه جنازه‌ی مطهر را غسل داده و کفن کردند، آن را به محل مورد نظر آوردند و میان آنها گفتگو شد که چه کسی داخل سرداب شود و جنازه‌ی بی‌بی را دفن نماید، پس از گفتگو رأی ایشان بر آن قرار گرفت که قادر را که پیرمردی پرهیزگار و صالح بود متصدی دفن کنند وقتی به سراغ او فرستادند، ناگاه از جانب صحرا دو سوار نقابدار پیدا شدند و همین که نزدیک رسیدند پیاده گشته و برجنازه‌ی حضرت نماز گذاردند و پس از آن داخل سرداب شده و جنازه را دفن کردند، آنگاه بیرون آمدند و رفتند و کسی نفهمید آنان چه کسانی بودند. پس موسی بن خزرج، سقفی از بوریا بر سر قبر بنا نمود و محراب نماز فاطمه(س) هنوز در خانه‌ی موسی بن خزرج موجود است. در بقعه‌ی حضرت معصومه(س) تعدادی از دختران فاطمیه و سادات رضائیه مدفونند مانند زینب(س) و امّ‌محمد(س) و میمونه(س) دختران حضرت امام محمد جواد(ع) و همینطور بریهه دختر موسی مبرقع و امّ‌اسحق کنیز محمد بن موسی و امّ‌حبیب کنیز محمد بن احمد بن موسی. تمام ساداتی که در جوار مرقد مطهر حضرت معصومه(س) مدون هستند از بزرگان و سادات جلیل القدر بوده و اکنون قبور آنان جزء بیوتات آستانه‌ی مقدسه‌ی حضرت معصومه(س) در آمده است.


مختصری از تاریخچه‌ی حرم مطهر حضرت معصومه(س)
پس از مدفون گشتن دختر گرامی امام هفتم(ع) در بابلان که محل فعلی حرم مطهر حضرت معصومه(س) است، مؤمنان و مشتاقان خاندان اهل بیت(ع) با اشتیاق بیشتری به سوی شهر قم سرازیر گشتند و اطراف این مرقد را منزل خویش ساختند تا جایی که بابلان در مدت کوتاهی به گلزاری پهناور و پر خروش تبدیل شد. آستانه‌ی با شکوه حضرت معصومه(س) که امروزه با این عظمت و زیبایی جلوه نمایی می‌کند، مراحل گوناگونی را پشت سر نهاده تا اکنون به این صورت درآمده است. همانطور که اشاره شد پس از به خاک سپاری آن حضرت، ابتدا موسی بن خزرج و پسران او روی قبر مطهر را با بوریا پوشانده و سایبانی برای آن درست کردند تا اینکه پس از سال 256 هجری قمری زینب(س) دختر امام جواد(ع) قبه‌ای بر روی آن بنا نهاد و این بنا تا قرن پنجم هجری بر جای بود. در قرن پنجم، امیر ابوالفضل عراقی که از رجال دوره‌ی طغرل اول سلجوقی بود، مرقد مطهر را تجدید بنا کرد و این بنا هم تا نیمه‌ی قرن ششم باقی بود. با روی کارآمدن سلسله‌ی صفوی در قرن دهم که ایران با تحولات جدیدی در اکثر آثار و بناهای مذهب تشیع روبرو شد، توسعه و تحول حرم حضرت معصومه(س) نیز در شهر قم توسط شاه بیکی بیگم(همسر شاه اسماعیل صفوی) انجام شد که منجر به تعویض بارگاه آن حضرت گردید. در عصر قاجار و در زمان فتحعلی شاه، گنبد مطهر و ایوان طلا، پوشش طلایی به خود گرفت و ضریح فولادی روی قبر تبدیل به نقره گشت و مسجد داخل محوطه حرم، مدرسه فیضیه و دارالشفاء تأسیس گردید، همچنین ایوان آینه هم، آینه کاری شد. صحن عتیق و مأذنه زرین آن نیز در همین عصر بنا گردید. بازسازی دو گلدسته بزرگ گنبد و انتقال موزه و کتابخانه آستانه به میدان حرم مطهر نیز بعد از پیروزی انقلاب اسلامی صورت گرفت.

عکس قدیمی

عکس قدیمی

عکس قدیمی

 فضایل حضرت معصومه(س) 
حضرت معصومه(س) کانون حیا و عصمت و کرامت بود و مراتب عالی علم و عمل را از پدر، مادر و برادر خویش به ارث برده و بر اثر تعلیمات صحیح و شخصیت فطری که داشت بزودی جوهر ذاتی خود را آشکار نمود. تاریخ اسلام صدها بانوی دانشمند را معرفی می‌کند که با عمل به دستورات شرع مبین اسلام، توانسته‌اند نام خود را جاودانه سازند. حضرت معصومه(س)‌ گرچه با عمر کوتاه خود نتوانست شعاع عظیم فکر خویش را به طور کامل عرضه کند ولی نام شریفش زینت‌بخش کتب حدیث است و احادیث متعددی از ایشان نقل گردیده است. 
مقام و منزلت این بانوی نمونه که از چهره‌های کم‌نظیر زنان جهان اسلام بشمار می‌رود، پس از حضرت فاطمه(س) و حضرت زینب(س) از احترامی بس شایسته برخوردار و دارای کراماتی بیشمار است. از جمله روایاتی که به منزلت و مقام حضرت معصومه(س) اشاره می‌کند، روایتی است که علامه مجلسی در بحار الانوار نقل نموده که امام صادق(ع) فرمود: «مکه حرم خداوند، مدینه حرم رسول‌الله و کوفه حرم علی(ع) و حرم ما اهل‌بیت شهر قم است که در آن بانویی از فرزندان من دفن می‌شود بنام فاطمه(س)، پس هر کس او را زیارت کند، بهشت بر او واجب می‌شود». در مورد ثواب زیارت آن حضرت، امام رضا(ع) فرموده‌است: کسی که معصومه(س) را در قم زیارت کند، مانند آن است که قبر مرا زیارت کرده است.

 

منبع: آشنایی با فرزندان و یاران چهارده معصومه علیهم‌السلام، احمد امیری پور 

/ 0 نظر / 135 بازدید